Pijp, met pijpenkop en -steel, van witbakkende klei of pijpaarde

Witte pijp met kleine pijpenkop en een lange, dunne steel. De pijpenkop draagt het hielmerk ‘W’. De pijp krijgt zijn kleur van witbakkende klei of pijpaarde, die werd ingevoerd vanuit Engeland, Duitsland en België. Deze pijp is ook bekend als lange Goudse pijp of ‘Gouwenaar’. Deze lange pijpen werd voornamelijk door rijkere mensen gerookt. Vondst uit VOC-scheepswrak ‘t Vliegend Hert, gezonken in 1735. Te zien in de vaste presentatie Ga mee naar zee, ruimte Bepakken en bemannen.

Onderzoek 2022: ‘Een deel van de lading bestond uit rookpijpen, verpakt in houten kisten. Van deze kisten zijn fragmenten gevonden met daarin samengekitte, gebroken pijpen. Maar in 1988 kwam er een kistfragment boven water met daarin enkele complete pijpen. Van wege de lengte van 550 mm en de grote breekbaarheid was deze een wonder … Om de breekbare waar te beschermen werden deze kisten opgevuld met boekwietdoppen. De pijpen zijn vervaardigd van witte pijpaarde. De fabricage-grondstof komt niet in Nederland voor. Deze haalde men uit Duitsland en België. De bij ’t Vliegend Hart gevonden pijpen zijn alle in Gouda gefabriceerd.
Doordat bij de standaarduitrusting van de 18de-eeuwse zeelui ook een doos tabakspijpen (12 stuks) behoorde, is het niet makkelijk om onderscheid te maken tussen privé- en VOC-pijpenbezit. Door telling van de gevonden pijpen is vast komen te staan dat er zeker twee soorten tot de lading behoorden: de gekroonde ’67 ‘en de gekroonde ‘WS’. Citaat uit ‘Met geen drooge oogen om te zien’, T van der Horst (1991), p.52, 54-55.

Objectnaam

kleipijpen (CHT)

Informatie

Objectnummer

MMZ7208

Museumcollectie

Maritiem Muzeeum Zeeland

Objectnaam

kleipijpen (CHT)

Vondst

Vindplaatscode

Schooneveld

Specificaties

Lengte

53.5 cm

Breedte

4.5 cm

Diameter

2.4 cm

Materiaal

pijpaarde (CHT)

Ontdek ook

Fragment van een pijpenkop uit het wrak van de Oost-Indiëvaarder 't Vliegend Hart

Deel van een kop zonder steel van een aarden Goudse pijp, wit met teerachtige vlekken. Hielmerk WS. Licht beschadigd. Fragments of bowls and stems.

Pijp en fragment pijpensteel uit het wrak van de Oost-Indiëvaarder 't Vliegend Hart

Een intacte aarden Goudse pijp met het hielmerk gekroonde WS en versiering op de steel. Een stuk steel van een aarden goudse pijp. Fragments of bowls and stems.

Fragmenten pijpenstelen uit het wrak van de Oost-Indiëvaarder 't Vliegend Hart

Twee lange stukken steel van aarden Goudse pijpen, deels versierd, en twee korte stukken. Fragments of bowls and stems.